Toy Battle – perfekcyjna zabawka: gra wojenna
Toy Battle to gra dwuosobowa, wyjątkowo szybka i dynamiczna, obfitująca w zaskakujące zwroty akcji. Została wydana przez Naszą Księgarnię, a jej autorami są Paolo Mori oraz Alessandro Zucchini. To nazwiska, które powinny przykuć Waszą uwagę. Toy Battle jest zwycięzcą Golden Geek Awards za 2025 rok w kategorii najlepszej gry dwuosobowej. Gra była też nominowana w kategoriach najlepszej lekkiej gry roku oraz gry wojennej, czym narobiła trochę zamieszania w środowisku graczy. Poważniejszym graczom zapewne przeszkadzało, iż podchodzi do ważnego dla nich tematu wojny w sposób nieco frywolny. Toy Battle to gra, w której obejmujemy dowództwo nad oddziałami zabawek. Naszym celem jest dotarcie do kwatery głównej przeciwnika, zanim on dotrze do naszej albo zdobycie określonej liczby medali.
- Współpraca recenzencka. Egzemplarz gry Toy Battle otrzymałam do recenzji od Wydawnictwa Nasza Księgarnia, za co bardzo dziękuję. Wydawnictwo nie miało wpływu na treść tego wpisu
Pudełko z zabawkami
W pudełku znajdziemy cztery dwustronne plansze, czyli łącznie osiem kolorowych map, na których stoczymy pojedynki. Ponadto grube kafle oddziałów oraz dwie solidne drewniane podstawki. Armie graczy składają się z 24 kafli, po trzy każdego typu. Kafle elegancko mieszczą się do pudełeczek w kolorach graczy. Wszystko wykonano tu bardzo porządnie, a całość idealnie wpasowuje się do pudełka. Instrukcja jest zwięzła i czytelna, ikonografia jasna, oprawa graficzna atrakcyjna i kolorowa. Uwagę szczególnie przyciągają ilustracje plansz: wakacyjny klimat karaibskich wysp, czy hotelowego basenu, halloweenowa sceneria nekropolii, romantyczny charakter podniebnej krainy, czy surowy wygląd poligonu. Wesołe imiona poszczególnych zabawek, czyli oddziałów, którymi dowodzimy, ułatwiają zapamiętanie ich specjalnych zdolności. Po jednokrotnym przeczytaniu opisu działania, już pamiętamy, w czym specjalizuje się gumowa kaczuszka, tęczowy jednorożec, małpka piratka czy tyranozaur.
Przygotowując się do rozgrywki wybieramy mapę, na której stoczymy pojedynek, rozkładamy medale na wskazanych miejscach, tworzymy rezerwę z zakrytych kafli własnych oddziałów oraz dobieramy trzy lub cztery startowe oddziały na podstawkę.
Kaczuszki do boju!
Zasady sprowadzają się do wykonania jednego z dwóch działań: dobrania dwóch oddziałów z rezerwy na podstawkę albo wysłania jednego oddziału z podstawki na planszę. Cała zabawa polega na wykorzystywaniu zdolności poszczególnych oddziałów. Każdy oddział ma swoją siłę i zdolność specjalną. Oddział może zostać umieszczony tylko na takim polu mapy, które zapewnia mu połączenie z własną kwaterą główną. Kolejne oddziały muszą tworzyć nieprzerwaną ścieżkę rozpoczynającą się od własnej bazy. Oddział można położyć na puste pole, własny oddział lub na oddział rywala o mniejszej sile. Gracze tworzą w ten sposób stosy, które kontroluje ten z grających, którego oddział jest na wierzchu.
Gra toczy się do momentu, w którym któryś z graczy umieści swój oddział na kwaterze głównej rywala, zdobędzie podaną na mapie wymaganą liczbę medali albo nie może wykonać żadnego działania. W tym ostatnim przypadku wygra osoba, która zdobyła większą liczbę medali. Medale przyznawane są za kontrolę obszaru. Rozmieszczone są podczas przygotowania rozgrywki na wskazanych obszarach mapy. Gracz kontroluje obszar, gdy kontroluje wszystkie pola go otaczające. Nawet jeśli później straci kontrolę nad obszarem, raz zebrane medale pozostają u niego.
Wrażenia z pola bitwy
Toy Battle to gra wyjątkowo klarowna i oszczędna w zasadach. Prościej już być nie mogło. Ale ile tu jest kombinowania! Rozgrywka to ciągłe blokowanie i próby przechytrzenia rywala. W każdej partii odkrywa się nowe zagrania, które rozśmieszają wszystkich. Ta gra jest rozbrajająca. Temat dziecięcych zabaweczek doskonale zgrał się z mechaniką bitewną. To gra z fantastyczną interakcją, pozornie przypominającą nawalankę przedszkolaków w piaskownicy: ja cię rąbnę łopatką, ty we mnie rzucisz foremką. Ale, o dziwo, nie ma w tym chaosu. To gra bardzo taktyczna i poważna w graniu. Zdolności specjalne postaci pozwalają robić tu cuda na kiju. Partia, zdawałoby się już wygrana, nagle kończy się zwycięstwem rywala.
To gra z mnóstwem decyzji, z których każda jest istotna: czy najpierw dobierać oddziały na podstawkę, czy schodzić z nich i szybko wstawiać na planszę, czy biec do kwatery rywala, nie patrząc na kontrolowane obszary, czy jednak zbierać medale i próbować wygranej drugim sposobem. Kiedy atakować, a kiedy się bronić? Którym oddziałem bronić własnej bazy, a którym odcinać połączenia przeciwnika?
Na początku rozgrywki gracze odrzucają w ciemno cztery oddziały – w ten sposób nigdy nie mamy pełnej informacji o tym, czym jeszcze dysponujemy. Ta niepewność dodaje emocji grze. Losowość gra swoją rolę, bo przecież dobierając oddziały na podstawkę losujemy je z zakrytych kafli rezerwy, ale nadaje partiom smaczku. Uważam, że zdolności oddziałów są na tyle ciekawe i mocne, że prawie zawsze możemy coś wymyślić. Uwielbiam robota Jumbo, który mimo niewielkiej siły potrafi zneutralizować mocny oddział przeciwnika – odrzuca z gry sąsiadujący oddział rywala. Łatwo w ten sposób niespodziewanie objąć kontrolę nad obszarem. Nieprzewidywalna, skoczna małpka, ignorująca zasadę ciągłości ścieżki, potrafi w sekundę odciąć rywala od kontaktu z bazą. Kaptejn, czyli plastikowy żołnierzyk, pociąga za sobą kolejny oddział umożliwiając szybkie podejście pod kwaterę przeciwnika. Jest nawet metoda na pokonanie silnego tyranozaura: ten boi się żółtej kaczuszki.
Podziwiam, że autorzy z kilku zasad na krzyż stworzyli grę tak głęboką w decyzjach i zaskakującą w rozgrywkach. Że z tematu pojedynku i rywalizacji zrobili pełną humoru zabawę w przechytrzanie siebie nawzajem. Że przypomnieli mi słodkich przyjaciół z dzieciństwa: tak, bawiłam się małpkami, dinozaurami i pływającymi kaczuszkami.
Nie mogę też wyjść ze zdziwienia, że każda z ośmiu plansz dostarcza innych wrażeń z partii. Zasady pozostają te same, a każda mapa wprowadza tylko jeden, właściwy dla siebie, rodzaj pola specjalnego. Nie ma żadnego problemu z zapamiętaniem, jak działa nowe pole, wystarcza jedno zdanie w instrukcji. A każda nowa plansza to nowe strategie i odkrywanie przydatności tych samych oddziałów na nowo. Na każdej inaczej rozłożono medale, nieraz pozwalając zebrać je jednym haustem w większej liczbie. Ja spośród tych ośmiu wyzwań najbardziej lubię tłuc się z rywalem w basenie hotelowym oraz na cmentarzu. W basenie, niektóre pola wymagają dołożenia oddziału o wskazanej z góry sile, co zupełnie zmienia sposób planowania i wysyłania jednostek. W nekropolii z kolei, możemy odzyskiwać stracone oddziały (te odrzucone przez rywala siłami robotów). Nasze zabawki wracają zza grobu i znowu straszymy nimi przeciwnika – to się nazywa zwrot akcji! Lubię też stację kosmiczną, której centralne pola wyłączają zdolności specjalne oddziałów – ileż tu jest rozkminki, kogo tam posłać. W podniebnej krainie wyjątkowo łatwo zbiera się gwiazdki i jest tu niebezpiecznie i cukierkowo, bo mapa pozwala szybciej dobierać nowe oddziały.
Jedyne nad czym się zastanawiam to, czy nie nazbyt łatwo jest wygrywać dzięki kontroli obszarów i zbieraniu medali. W moich początkowych partiach, ten warunek zwycięstwa częściej kończył rozgrywki niż dotarcie do bazy rywala. Widzę jednak, że kolejne rozgrywki uczą mnie innych taktyk i skutecznego szturmu na przeciwną kwaterę. Najbardziej niesamowite są te zacięte partie, w których graczom wyczerpują się rezerwy i choć baza rywala jest o krok, to partia kończy się na skutek braku możliwości wykonania akcji. Wtedy spoglądamy, kto zebrał więcej medali – dlatego nawet ostatni ruch, ostatnią pozostałą na placu boju zabawką, może przechylić szalę zwycięstwa na naszą korzyść.
Podsumowanie – ideał?
Przepis na idealną planszówkę? Musi być prosta w zasadach, przystępna, ciekawa w graniu, pełna ważnych decyzji, wymagająca myślenia i planowania, regrywalna, pełna interakcji, szybka, ładna, zabawna, angażująca dorosłych i dzieci… dopiszcie, co chcecie, Toy Battle stanie na wysokości zadania. Niech Was nie zwiedzie jej pozornie dziecięcy klimat, to znakomita propozycja dla dorosłych. Nie zawiedzie fanów gier autorstwa Paolo Mori, moim zdaniem jest nawet lepsza od Syndykatu zbrodni, czy Cezara – choć wszystkie te gry cenię bardzo wysoko. Toy Battle ma jednak jakąś iskrę – humoru, geniuszu, czystej radości – która każe nam rozgrywać ją raz za razem. Może działa tu zasada kontrastu: patrząc na temat i oprawę graficzną nie spodziewamy się gry tak eleganckiej, czystej mechanicznie, dopracowanej do perfekcji i pełnej przewrotnych taktyk.
Toy Battle to jedna z najlepszych gier dwuosobowych, w jakie grałam w życiu.
Bardzo dziękuję Wydawnictwu Nasza Księgarnia za przekazanie gry do recenzji






































